Debutantenschrijfwedstrijd

voor alle schrijvers in spe

Meer weten?

Sluiten

ROOSJE

Door Dymphie van den Bergh

Juli 2015

Even terugdenken: nadat pa, nu tien jaar geleden, plotseling overleed werd ik voor de keus gesteld: verder gaan met de koeien en het boerenbedrijf op het eiland of alles verkopen en mijn baan als lerares aan de wal aanhouden?

Het werden weken van rekenen, van brainstormen en van eeuwigdurende gesprekken met ma en allerlei mensen en instanties. Van dingen bedenken en weer verwerpen. Van zoeken naar een oplossing die paste bij ons allebei. Uiteindelijk kwamen we er uit: het melkveebedrijf voortzetten zoals het was, aangezien uitbreiden zo dicht bij alle natuur niet mogelijk bleek. Wel met invoering van nieuwe activiteiten: agrarisch onderwijs in de vorm van excursies en workshops en een boerencamping.

Het bleek een schot in de roos te zijn: voor mij en mijn moeder was het fijn om het bedrijf zo voort te kunnen zetten. Een grootschalig bedrijf met de noodzakelijke techniek paste niet bij ons, iets kleinschaligers met ruimte voor mensen wèl! Zo is er de afgelopen tien jaar veel gebeurd en veranderd, maar met een goed gevoel. Zo kon iets verdrietigs als pa’s dood toch ook mooie dingen opleveren.

– – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – –

Ik was moe, vannacht kalvende koe gehad en ook al was het eb [1], ik had geen rust en ben telkens gaan kijken. Het was per slot van rekening haar vijfde kalf.

Ik heb nauwelijks hoeven trekken, fijn. Roosje is mooi wijd vanachter en had al vaker gekalfd. En ik neem mijn maatregelen tegen melkziekte [2], dus dat was ook geen probleem. Koe en kalf maakten het goed. Het kalfje had biest gehad en lag er warm bij. Na een paar uren slaap moest ik melken, gauw eten, excursie doen.

Het melken ging vlot en de excursie was met een leuke klas vol nieuwsgierige kinderen, die heel veel vragen stelden. Nadat we de kalfjes hadden bezocht gingen we naar de koeien. Daar werden vragen gesteld over de namen. Dus vertelde ik over Roosje 1 die vannacht haar vijfde kalf had gekregen: Roosje 5.

De kinderen kregen te horen dat we koefamilies op ons bedrijf hebben, waarbij alle vaarskalfjes [3] de naam van de moeder krijgen. Ik haalde de schetsen [4] er bij en liet de schets van Roosje 1 zien.

Dan volgde de onvermijdelijke vraag: ”…en de stiertjes dan?” “Die blijven ongeveer twee weken op het bedrijf en gaan dan naar de wal. Samen met andere stiertjes groeien ze daar op een ander bedrijf op totdat ze groot genoeg zijn om geslacht te worden. Daarom geven we ze ook geen naam, ze hebben alleen hun schetsnummer.

Van sommige melkveebedrijven worden bepaalde stiertjes groot gebracht als fokstier om koeien drachtig te krijgen. Want zonder kalfje geven koeien geen melk! Zo heeft Roosje 5 kalveren gehad, waarvan 2 stierkalfjes. De vaarsjes bleven op dit bedrijf en één er van heeft ook al weer een vaarskalfje gekregen. Dus je moet je bedenken dat Roosje 1 al oma is en zelf ook nog kinderen krijgt!”. Iedereen grinnikte.

De excursie was al even bezig en het vertellen had lang genoeg geduurd. De kinderen begonnen te wiebelen en om zich heen te kijken. Ze hadden braaf geluisterd en ik gaf ze toestemming om op de kuil [5] klimmen, die hoog boven ze uit torende in de stal. Terwijl de jongens ravotten en de meisjes de koeien kuil gaven en zich vermaakten met de jongste kalfjes keek ik rond en maakte een praatje met de ouder en de leraressen van deze klas.

Het was even rustig. De kinderen kriebelden de koeien op hun grote koppen en legden kuil voor de beesten neer. Dat gescharrel was voor de kids misschien nog wel het mooiste, lekker even wat doén.

Plots klonk er gejoel van de andere kant van de stal. “Juf, eh mevrouw!” riep een jongen die wild zwaaiend op de kuil om aandacht vroeg. Er was hem iets te binnen geschoten: “Maar waarom heeft Roosje een andere naam? Haar moeder heette anders, dat stond op haar paspoort. Dan moet zij toch ook zo heten?” Ik antwoordde dat dát een verhaal apart was en nadat we alle kids verzameld hadden en ze tot stilte waren gemaand vertelde ik het: “Op de dag dat Roosje 1 geboren werd, ging er een klein meisje dood, door een ongeluk. Vier jaar was ze geworden en ze heette Roos. Ze had ook nog een broer en een zusje geloof ik. Dat had ik in de krant gelezen.

Ik kende het meisje niet, maar wist wel dat ze dus nooit groot zou worden en nooit kinderen zou krijgen. Zo’n meisje wordt gemakkelijk vergeten. Daarom heb ik het kalf wat die dag geboren werd Roosje genoemd. Roosje was de eerste koe die de naam Roosje kreeg, daarom heeft ze nummer 1. Ik hoop dat het meisje zo nooit meer vergeten wordt, omdat er straks allemaal Roosjes op de boerderij lopen.

Er lopen er nu al 5 rond: Roosje 1 zelf, drie dochters en één kleindochter, leuk he’? De Roosjes doen het goed hier, ze voelen zich prettig, zijn vriendelijk en mak, maar ze zijn wel baas in de kudde!

Er waren al een hoop koeien hier met die andere naam toen Roosje 1 geboren werd. Dat zijn de Aaltjes. Het nummer is een volgnummer, dus het maakt voor het kalf niet uit wanneer ze geboren wordt, ze krijgt gewoon het eerstvolgende getal wat bij die naam hoort. Daarom heeft het kalf wat vanmorgen geboren werd nummer 5: het is de vijfde Roosje die hier geboren werd.

De jongen knikte dat hij het begrepen had. De excursie ging verder, met de kinderen liep ik de stal uit naar het weiland, waar nog genoeg te zien, te doen en te vertellen was.

De volgende ochtend zou ik de stal in gaan, maar ik zag daar buiten een fiets staan, een damesfiets. Een huurfiets, dus van een badgast. Wie kwam er nou op het idee om zes uur ’s ochtends naar de koeien te gaan?

De deur stond open en stilletjes liep ik naar binnen, nieuwsgierig naar wat ik aan zou treffen. Er lag her en der verse kuil voor de koeien en een jonge vrouw praatte tegen de beesten. Ik herkende haar als een van de leraressen van gisteren.

De koeien vonden het wel best, ze stonden allemaal aan het voerhek en propten hun bekken lekker vol met kuil. Het voerhek rammelde en klingelde vrolijk door alle bewegingen van die koppen tegen de stangen.

De vrouw zat op haar hurken bij de koeien. Bij Roosje 1, die ze op de kop en achter de oren krabbelde. Roosje at rustig door en liet haar lekker krabbelen. Af en toe strekte Roosje haar hals. Dan hing haar grote kop stil in de lucht en sloot ze haar ogen. Dan genoot ze er echt van.

De handen van de vrouw bleven door krabbelen.

Ik schuifelde met mijn laarzen en kuchte.

Verrast keek de vrouw op, zag mij staan en zei zacht:

“Dank je wel.

Roosje was mijn lieve, kleine zusje”.

– – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – –

[1] Eb en vloed hangen samen met de maanstand. De maanstand heeft invloed op de cyclus van vrouwelijke dieren en op het verloop van de geboorte. Sommige veehouders houden hier rekening mee.

[2] Melkziekte treedt vooral op rond de geboorte bij koeien die al vaak gekalfd hebben. De dieren worden slap en kunnen niet meer staan. Hun spieren kunnen geen kracht zetten, dus ook de baarmoeder niet en de geboorte staat stil. Dit kan levensbedreigend zijn voor kalf en koe.

[3] Vaars: vrouwelijk rund.

[4] Een schets is een koekaart, een koeienpaspoort. Een schetsnummer is hetzelfde als het nummer van de koekaart: een soort burger service nummer voor koeien.

[5] kuil is geconserveerd gras wat gebruikt wordt als winter- of bijvoer.

8 reacties

Bianca

maandag, 14:00

Wat een prachtig verhaal. Ook ik typ dit bericht met tranen in mijn ogen.

Mischa

zondag, 23:21

Mooi verhaal, ik heb op een melkveehouderij gewerkt,daar was een mrij koe die heette ook roosje,we hadden een band samen,jou verhaal is erg herkenbaar!!!

Eugenie Akkerman

zaterdag, 10:39

Prachtig verhaal! Tranen in mijn ogen! Bij ons gaan de koeien met een verhaal niet naar het slachthuis, maar van ouderdom tussen de anderen naar de eeuwig groene weides.

Inge

woensdag, 17:01

Ik zie weer voor me hoe je me het verhaal voorlas en ik bij het einde ontzettend geraakt werd en de tranen vanzelf in m’n ogen sprongen… Zo mooi dit verhaal!

Tim van Dongen

woensdag, 09:57

Roosje gaat uiteindelijk naar het slachthuis, net als alle andere industriële koeien.

Jacqueline

woensdag, 08:41

Ha Dymphie, leest goed weg en een verrassend einde! Mooi geschreven. Groetjes trotse zus xx

Ad van der Zanden

woensdag, 08:22

Goede twist op het eind. Verder een Wikipedia verhaal met referenties en al.

Dymphie van den Bergh

Auteur woensdag, 07:37

Hoe je iets heel ergs toch een postieve draai kunt geven. En dat gebeurt niet vanzelf…

0 Fictie

TEVREDEN

Laura Leihitu

0 Non-fictie

Pelgrims

Isa Altink

0 Fictie

Retro

Daphne Hubeek

1 Fictie

aurora

Vincent Gligoor